„Przeszłość i przyszłość przybywają jednocześnie” Agnieszki Brzeżańskiej w Bałtyckiej Galerii Sztuki Współczesnej

3 miesięcy temu

Wystawa Agnieszki Brzeżańskiej to spotkanie z malarstwem, rzeźbą oraz obiektami w różnych technikach oraz skali – od małych rzeźb ceramicznych, poprzez zielnik artystki i wielkoformatowe tkaniny oraz najnowsze obrazy, w których można rozpoznać nadrzeczne krajobrazy, aż po wideo i pracę dźwiękową.

Od wielu lat artystka wplata do swojej twórczości wątki herbalistyczne, zwracając się ku relacjom roślin z kulturą. Opowiada się za sojuszami międzygatunkowymi – relacjami głębokiej współzależności i wzajemności, także między wszelkimi istotami i bytami. Odwołuje się przy tym do tradycji, matriarchalnych gałęzi wiedzy, intuicji i duchowości.

Agnieszka Brzeżańska, „Przeszłość i przyszłość przybywają jednocześnie”, widok wystawy, Bałtycka Galeria Sztuki Współczesnej, Słupsk, 2026. Fot. Krzysztof Tomasik / BGSW
Agnieszka Brzeżańska, od lewej: „Czarna urna”, 2023, „Matka Przodków”, 2020-2022, „Czarnoczerwona urna”, 2020-2022, bez tytułu, 2015, „Czerwona urna”, 2020-2022, ceramika. Fot. Krzysztof Tomasik / BGSW
Agnieszka Brzeżańska, „Dziki pieniek”, 2020-2023, zbliżenie, ceramika szkliwiona. Fot. Krzysztof Tomasik / BGSW
Agnieszka Brzeżańska, „Gostek w muszli”, 2025, technika własna. Fot. Krzysztof Tomasik / BGSW
Agnieszka Brzeżańska, „Przeszłość i przyszłość przybywają jednocześnie”, widok wystawy, Bałtycka Galeria Sztuki Współczesnej, Słupsk, 2026. Dzięki uprzejmości artystki. Fot. Krzysztof Tomasik / BGSW
Agnieszka Brzeżańska, „Przeszłość i przyszłość przybywają jednocześnie”, widok wystawy, Bałtycka Galeria Sztuki Współczesnej, Słupsk, 2026. Dzięki uprzejmości artystki. Fot. Krzysztof Tomasik / BGSW
Agnieszka Brzeżańska, „Zwój”, 2023, zbliżenie, haft na manualnie tkanym lnie. Fot. Krzysztof Tomasik / BGSW

Jedną z eksponowanych prac jest niematerialny, aromaterapeutyczny obiekt – subtelny zapach ziela bylicy pospolitej (łac. Artemisia vulgaris) w postaci ekstraktu ulatnia się z otworów rzeźby ustawionej w sąsiedztwie wejścia na wystawę, co sprawia, iż jej zwiedzanie jest polisensorycznym doświadczeniem.

Z opowieści, które artystka snuje poprzez swoje prace, wyłania się manifest czułej obserwacji otoczenia, które między innymi dzięki roślin wysyła ludziom opiekuńcze sygnały, zachęcając do zrozumienia zmienności procesów środowiskowych.

Tytuł wystawy odnosi się do nielinearnego rozumienia czasu. Artystka traktuje odległe epoki w historii Ziemi i ludzkości jako współistniejące i przenikające się nawzajem byty. Sięgając do zielarstwa, kosmologii, dawnych systemów poznania i współczesnych narzędzi artystycznych, Agnieszka Brzeżańska wskazuje na głębokie powiązanie tego, co zapomniane i tego, co dopiero nadejdzie. To propozycja myślenia o świecie jako splocie procesów, w którym pozorne przeciwieństwa, takie jak natura i kultura czy wiedza i intuicja, nie wykluczają się, ale współistnieją.

Agnieszka Brzeżańska, „Smok”, 2025, szkliwiona ceramika, dymiarka, zapach. Fot. Krzysztof Tomasik / BGSW
Agnieszka Brzeżańska, „Zasłona”, 2018, zbliżenie, technika własna. Fot. Krzysztof Tomasik / BGSW
Agnieszka Brzeżańska, „Przeszłość i przyszłość przybywają jednocześnie”, widok wystawy, Bałtycka Galeria Sztuki Współczesnej, Słupsk, 2026. Fot. Krzysztof Tomasik / BGSW
Widok instalacji: Kaja Prusinowska, „Śpiewając z górską łąką”, 2023. Fot. Krzysztof Tomasik / BGSW

Lokalnym punktem odniesienia dla wystawy jest największy zbiór botaniczny na Pomorzu Środkowym o nazwie Herbarium Slupensis gromadzący między innymi florę polskich portów morskich, wiele roślin wymarłych i zagrożonych, a także zielnik rodzimych roślin trujących Georga Gotthilfa Homanna (1774–1851).

Wystawa kontynuuje podjęte przez Brzeżańską wątki studiów nad roślinami, prezentowane jako interwencja Ziółka, drzewka, y chróściki w Muzeum Farmacji — oddziale Muzeum Warszawy (listopad 2024—marzec 2025).

Idź do oryginalnego materiału